الماسهایی از مولانا – قسمت هشتاد و چهارم

مولانا جلال الدین رومی در هر شش دفتر مثنوی، موضوع جبر و اختیار را توأماً در طول مثنوی دنبال می کند و این دو موضوع را بهیچ عنوان در تضاد با هم نمی بیند و مانند «کانت»، ولی متقدم بر او می گوید:
در میان جبری و اَهل قدر
هم چنان بحث است تا حشر، ای پسر

در باب اختیار، مولانا میگوید:

در هر آن کاری که میل استت بدان
قدرت خود را همی بینی عیان
وندر آن کاری که میل ات نیست و خواست
خویش را جبری کنی کین از خداست.
در جای دیگر:
گر نبودی اختیار این شرم چیست؟
وین دریغ و خجلت و آزرم چیست؟
زجر شاگردان و استادان چراست
خاطر از تدبیرها گردان چراست؟
در جایی دیگر از مثنوی میگوید:
در جهان این مدح و شاباش و زهی
ز اختیار است و حفاظ آگهی
آدمی بر خِنگ کرمَنا سوار
در کف درکش عنان اختیار

مولانا در مورد جبر نیز در طول مثنوی نگاشته است که:

ادامه مطلب…

Like
0

دسته بندی‌ها: الماس هایی از مولانا

الماسهایی از مولانا – قسمت هشتاد و سوم

مولانا كه هنگام بهار تمام زيباي‌هاي طبيعت را به دقت مي‌نگرد، هرگز محو زيبايي‌هاي صوري و ظاهري نمي‌شود و از هر صورتي و ظاهري به باطني و حقيقتي راه مي‌يابد. در زمستان، وقتي همه جا زير برف پوشيده شده و همه چيز يخ زده است، به خورشيدي نياز است تا برف‌ها را آب كند و زمين را از زير كفن برف نجات دهد و اين مردان حق هستند كه بايد تيغ خورشيد را بركشند و دل‌هاي پوشيده از برف و يخ‌زده مردمان را حياتي دوباره بخشند:

چون زمين زين برف در پوشد كفن
تيغ خورشيد حسام‌الدين بزن

Like
0

دسته بندی‌ها: الماس هایی از مولانا

ﻗﻀﺎﻭﺕ ﻫﺎﯼ ﺫﻫﻦ ﻭ ﻟﺤﻈﻪ ﺍﺑﺪﯼ ﺍﮐﻨﻮﻥ

ﯾﮑﯽ ﺍﺯ ﻣﺨﺘﺼﺎﺕ ﺟﻬﺎﻥ ﻣﺎﺩﯼ ﻭﺟﻮﺩ ﻣﺘﻀﺎﺩﻫﺎﺳﺖ . ﮔﺮﻣﯽ ﻭ ﺳﺮﺩﯼ ، ﭘﺴﺘﯽ ﻭ ﺑﻠﻨﺪﯼ ،ﺩﻭﺭﯼ ﻭ ﻧﺰﺩﯾﮑﯽ ﻭ . . . ﻻﺯﻣﻪ ﺟﻬﺎﻥ ﺍﺷﮑﺎﻝ ﺍﺳﺖ . ﻣﺘﻀﺎﺩﻫﺎ ﻭﺟﻮﺩ ﺩﺍﺭﻧﺪ ﺗﺎ ﻣﻌﺮﻑ ﭼﮕﻮﻧﮕﯽ ﺍﯾﻦ ﺟﻬﺎﻥ ﺑﺎﺷﻨﺪ ، ﺍﻣﺎ ﻗﻀﺎﻭﺕ ﺩﺭ ﻣﻮﺭﺩ ﺁﻥ ﻫﺎ ، ﻭ ﯾﺎ ﻫﺮ ﭼﯿﺰ ﺩﯾﮕﺮﯼ ، ﺗﻮﺳﻂ ﻫﯿﭻ ﻣﻮﺟﻮﺩﯼ

ﺻﻮﺭﺕ ﻧﻤﯽ ﮔﯿﺮﺩ ﻣﮕﺮ ﺗﻮﺳﻂ ﺫﻫﻦ ﻗﻀﺎﻭﺗﮕﺮ ﻭ ﻣﺸﺎﻫﺪﻩ ﻧﺸﺪﻩ ﺍﻧﺴﺎﻥ .
ﺫﻫﻦ ﺗﻤﺎﻡ ﺍﺗﻔﺎﻗﺎﺕ ﺭﺍ ﺑﻪ ﻧﺤﻮﯼ ﻣﻮﺭﺩ ﺑﺮﺭﺳﯽ ﻗﺮﺍﺭ ﻣﯽ ﺩﻫﺪ ﻭ ﺩﺭ ﻣﻮﺭﺩ ﺁﻥ ﻫﺎ ﻗﻀﺎﻭﺕ ﻣﯽ ﮐﻨﺪ ﺗﺎ ﺣﮑﻢ ﻧﻬﺎﯾﯽ ﺭﺍ ﺑﻪ ﻧﻔﻊ ﺧﻮﺩ ﺭﻗﻢ ﺯﻧﺪ . ﭼﻮﻥ ﻣﻦ ﮐﺎﺫﺏ ﮐﻪ ﺁﻓﺮﯾﺪﻩ ﺫﻫﻦ ﻣﺸﺎﻫﺪﻩ ﻧﺸﺪﻩ ﺍﺳﺖ ، ﺍﺯ ﺧﻮﺭﺍﮎ ﺣﺎﺻﻞ ﺍﺯ ﺍﯾﻦ ﻗﻀﺎﻭﺕ ﻫﺎﺳﺖ ﮐﻪ ﺑﻪ ﺣﯿﺎﺕ ﺧﻮﺩ ﺍﺩﺍﻣﻪ ﻣﯽ ﺩﻫﺪ . ﻧﺘﯿﺠﻪ ﺣﺎﺻﻞ ﺍﺯ ﻗﻀﺎﻭﺕ ﻫﺎﯼ ﺫﻫﻦ ، ﺍﯾﺠﺎﺩ ﻣﺘﻀﺎﺩﻫﺎﯼ ﻧﺴﺒﯽ ﻣﺎﻧﻨﺪ : ﺯﺷﺖ ﻭ ﺯﯾﺒﺎ ، ﺑﺪ ﻭ ﺧﻮﺏ ، ﺧﻮﺷﺤﺎﻟﯽ ﻭ ﻧﺎﺭﺍﺣﺘﯽ ﻭ . . . ﺍﺳﺖ .

ﺩﺭ ﻃﺒﯿﻌﺖ ﻫﺮ ﺑﺎﺷﻨﺪﻩ ﺍﯼ ﻓﻘﻂ ﻫﺴﺖ ﻭ ﻫﯿﭻ ﻗﻀﺎﻭﺗﯽ ﺻﻮﺭﺕ ﻧﻤﯽ ﮔﯿﺮﺩ . ﺍﯾﻦ ﻣﻮﺟﻮﺩﺍﺕ ﻫﺴﺘﻨﺪ ﮐﻪ ﺧﻮﺩ ﺭﺍ ﺑﺎ ﺷﺮﺍﯾﻂ ﻭ ﻣﻮﻗﻌﯿﺖ ﻫﺎﯼ ﺍﯾﺠﺎﺩ ﺷﺪﻩ ﻭﻓﻖ ﻣﯽ ﺩﻫﻨﺪ ﻭ ﯾﺎ ﺑﻪ ﻧﻮﻋﯽ ﭘﺬﯾﺮﺍﯼ ﻫﺮ ﻣﻮﻗﻌﯿﺘﯽ ﻫﺴﺘﻨﺪ ﺑﺪﻭﻥ ﺁﻧﮑﻪ ﺩﺭ ﻣﻮﺭﺩ ﺁﻥ ﻗﻀﺎﻭﺕ ﮐﻨﻨﺪ ، ﺍﻣﺎ ﺫﻫﻦ ﻗﻀﺎﻭﺗﮕﺮ ﺍﻧﺴﺎﻥ ﮔﺎﻫﯽ ﻣﻮﻗﻌﯿﺘﯽ ﺭﺍ ﺑﺪ ﻭ ﺩﺭ ﺯﻣﺎﻧﯽ ﺩﯾﮕﺮ ﻫﻤﺎﻥ ﻣﻮﻗﻌﯿﺖ ﺭﺍ ﺧﻮﺏ ﺟﻠﻮﻩ ﻣﯽ ﺩﻫﺪ . ادامه مطلب…

Like
0

دسته بندی‌ها: عشق و عرفان

آشنایی با عرفان مولانا و سعدي وحافظ

و چون موسی به وعده گاه آمد عرض کرد:
پروردگارا ! “خود را به من بنمای” تا تو را تماشا کنم .

معشوق فرمود: ” هرگز مرا نخواهی دید”؛
لیکن به کوه نگاه کن پس اگر بر جای خود قرار گرفت به زودی مرا خواهی دید. پس پروردگارش آن را متلاشی ساخت و موسی مدهوش بر زمین افتاد…
* “أرنی”: خودت را به من نشان بده
*”لن ترانی “: هرگز مرا نخواهی دید

سعدی:
چو رسی به کوه سینا “أرِنی” مگو و بگذر
که نیرزد این تمنا به جواب “لن ترانی”

 

حافظ:
چو رسی به طور سینا “أرِنی” بگو و بگذر
تو صدای دوست بشنو، نه جواب “لن ترانی”

ادامه مطلب…

Like
0

دسته بندی‌ها: الماس هایی از مولانا

الماسهایی از مولانا – قسمت هشتاد و دوم

گاهی نهد در طبع تو سودای سیم و زر و زن
گاهی نهد در جان تو نور خیال مصطفی

این سو کشان سوی خوشان وان سو کشان با ناخوشان
یا بگذرد یا بشکند کشتی در این گرداب‌ها

چندان دعا کن در نهان چندان بنال اندر شبان
کز گنبد هفت آسمان در گوش تو آید صدا

 

——————–
دی بر سرم تاج زری بنهاده است آن دلبرم
چندانک سیلی می زنی آن می نیفتد از سرم
—————

خرقه ی “تسلیم” اندر گردنم

بر من آسان کرده سیلی خوردنم.

————–
ای دوست شکر بهتر یا آنکه شکر سازد
خوبی قمر بهتر یا آنکه قمر سازد
بگذار شکرها را بگذار قمرها را
او چیز دگر داند او چیز دگر سازد

Like
0

دسته بندی‌ها: الماس هایی از مولانا,عشق و عرفان


Copyright © 2006 - 2017 Hemmaty.com
Design : M.hemmaty
Follow

Get every new post delivered to your Inbox

Join other followers